Önce doz, sonra saat
UV dezenfeksiyonun tek ölçüsü dozdur: birim yüzeye düşen enerji, mJ/cm² cinsinden. Doz, lambanın UV-C şiddeti ile suyun lamba önünde geçirdiği sürenin çarpımıdır. Yani debi arttıkça su daha hızlı geçer, doz düşer. İçme suyu uygulamalarında hedefimiz en az 40 mJ/cm²'dir; bu değer bakteri ve virüslerin yanı sıra dirençli protozoalar için de güvenli kabul edilir.
Bu yüzden "kaç saat çalıştı" sorusu tek başına yeterli değildir. Cihazın etiketindeki debi sınırını aşan bir kullanım, yepyeni bir lambayla bile yetersiz doz üretir.
9.000 saat kuralı
Düşük basınçlı cıva buharlı UV-C lambalarında 254 nm çıkışı zamanla azalır. Yaklaşık 9.000 çalışma saati sonunda lamba, ilk günkü UV çıkışının yalnızca %70'ini verir; bu, çoğu tasarımın güvenlik payını tükettiği noktadır. Sürekli çalışan bir sistemde 9.000 saat kabaca 12 aya denk gelir — bu yüzden yılda bir değişim pratik bir kural haline gelmiştir.
| Çalışma süresi | Bağıl UV-C çıkışı | Durum |
|---|---|---|
| 0 – 1.000 saat | %100 – 95 | Devreye alma dönemi |
| 1.000 – 6.000 saat | %95 – 85 | Normal çalışma |
| 6.000 – 9.000 saat | %85 – 70 | Değişim planlanmalı |
| 9.000 saat üzeri | %70 altı | Dezenfeksiyon garanti edilemez |
Sık açma–kapama lamba ömrünü kısaltır: her ateşleme elektrotları yıpratır. Kesintili kullanılan sistemlerde lambayı sürekli açık bırakmak çoğu zaman daha doğrudur.
Asıl suçlu çoğu zaman kuvars kılıf
Lamba suya doğrudan temas etmez; etrafını saran kuvars kılıfın içinde durur. Sert sularda bu kılıfın dış yüzeyinde zamanla kireç, demirli sularda ise turuncu bir film oluşur. Gözle zor fark edilen bu tabaka UV geçirgenliğini yarıya kadar düşürebilir — lamba yepyeni olsa bile.
Kılıfı altı ayda bir sökün, yumuşak bezle ve seyreltik sitrik asit çözeltisiyle temizleyin, durulayıp kurulayarak takın. Kılıf çizilmiş, matlaşmış veya çatlaksa temizlik yetmez; değiştirin. Kılıfa çıplak elle dokunmayın, parmak izi bile leke bırakır.
UV'nin çalışması için suyun berrak olması gerekir
UV, ışığın ulaşabildiği yeri dezenfekte eder. Bulanıklık yapan partiküller mikroorganizmaları gölgeler ve onları ışıktan korur. Bu nedenle UV kademesinin önünde mutlaka bir filtrasyon olmalıdır: bulanıklık 1 NTU'nun altında, demir 0,3 mg/L'nin altında tutulmalıdır. Kuyu suyu uygulamalarında sıralama genellikle kum filtresi → demir–mangan giderimi → 5 mikron sediment → UV şeklindedir.
Değişimden sonra ne yapmalı?
Yeni lambayı taktıktan sonra sistemi 15 dakika boşa çalıştırın, ardından hattı dezenfekte edin ve mümkünse mikrobiyolojik numune alın. Çalışma saati sayacını sıfırlamayı unutmayın — bir sonraki değişimi doğru zamanlamanın tek yolu budur.
UV kademesinin sistem içindeki yerini ana sayfadaki yedi aşama gezgininde görebilirsiniz.
Lamba ve kılıf değişimi
Marka fark etmeksizin yedek parça ve servis sağlıyoruz.